به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی کرمان، در این نشست، حافظه نه به عنوان یک مخزن ثابت، بلکه به مثابه موجودی زنده و پویا معرفی شد که تحت تأثیر عوامل مختلف محیطی، رفتاری و زیستی قرار دارد.
حافظه؛ از بایگانی در خواب تا دروازه توجه
دکتر وحید شیبانی، با بیان اینکه مغز بیدار مسئول ساخت خاطرات و مغز خواب مسئول تثبیت و بایگانی آنهاست، بر اهمیت حیاتی داشتن یک خواب باکیفیت تأکید کرد. در تکمیل این دیدگاه، دکتر منوره صوتی، «توجه» را دروازه ورود به حافظه دانست. به گفته او، در جهانی مملو از محرکها، این مغز انسان است که با انتخاب آگاهانه، تعیین میکند چه اطلاعاتی ارزش ذخیرهسازی دارند.
ورزش و تغذیه؛ سوخترسانی به سلولهای خاکستری
تأثیر سبک زندگی بر کارکرد مغز از دیگر محورهای اصلی این پنل بود. دکتر منصوره سبزعلیزاده با اشاره به نقش ورزش در ارتقای عملکرد حافظه، تأکید کرد: «ورزشهای هوازی در ترکیب با تمرینات مقاومتی، اثرات دوچندانی بر مغز دارند؛ مشروط بر اینکه این فعالیتها به عنوان بخشی لذتبخش از زندگی دیده شوند، نه یک تکلیف اجباری.»
در همین راستا، دکتر محمدرضا آفرینش ضمن اشاره به نقش حیاتی آنتیاکسیدانها در بهبود یادگیری، هشدار داد که چاقی و تغذیه نامناسب میتواند به عنوان سدی در برابر فرایندهای شناختی و یادگیری عمل کند.
تکنولوژی؛ تیغ دو لبه برای مغز
دکتر میثم احمدی در بخش دیگری از این پنل، به واکاوی تأثیرات تلفنهای همراه بر حافظه پرداخت. وی با اشاره به دو جنبه مضر استفاده از موبایل گفت: «استفاده از گوشی در مکانهایی با آنتندهی ضعیف به دلیل افزایش تابشهای غیراستاندارد، و همچنین برونسپاریِ حافظه به ابزارهای دیجیتال که منجر به کاهش کارکرد شناختی میشود، تهدیدی برای حافظه است. علاوه بر این، استفاده از موبایل پیش از خواب به دلیل سرکوب ترشح هورمون خواب، چرخه تثبیت خاطرات را مختل میکند.»
آرامش و «ضرورتِ فراموشی»
دکتر علی محمد پوررحیمی با تأکید بر اثرات مثبت مدیتیشن، یادآور شد که کسب آرامش میتواند زمینهساز ترمیم سلولهای مرتبط با حافظه شود.
در پایان این نشست، دکتر صادق قاسمیان نکتهای کلیدی را مطرح کرد که نگاهها را به مقوله حافظه تغییر داد: «فراموشی، یک نقص نیست؛ بلکه یک ضرورت است. مغز برای باز کردن فضا جهت دریافت اطلاعات مفید، نیاز دارد اطلاعات غیرضروری را پاک کند. در واقع، فراموش کردن خاطرات تلخ و استرسهای مخرب، بخشی حیاتی از سلامت روان و پویایی حافظه است.»
این پنل علمی که با استقبال مخاطبان همراه بود، با جلسه پرسش و پاسخ میان اساتید و شرکتکنندگان به کار خود پایان داد.